Gríðarstórt berghlaup féll í Öskjuvatn

Myndin er fengin af vef Veðurstofu Íslands.  Jara Fatíma Brynjólfsdóttir tók myndina.   Ljósi flekkurinn sem þarna sést er laust efni sem skolaðist í vatnið með skriðunni.

Myndin er fengin af vef Veðurstofu Íslands. Jara Fatíma Brynjólfsdóttir tók myndina.
Ljósi flekkurinn sem þarna sést er laust efni sem skolaðist í vatnið með skriðunni.

Óhemjustór skriða féll ofan í Öskjuvatn í fyrrakvöld.  Er talið að um 24 milljónir rúmmetra af efni hafi fallið í vatnið suðaustantil og skapað flóðbylgjur sem slettust allt að 50 metra upp á hamraveggina umhverfis vatnið.  Náði vatn meira að segja að komast yfir haftið á milli Öskju og gígsins Víti.  Varla þarf að spyrja að leikslokum hefði einhver verið niður við vatnið þegar þetta átti sér stað en til allrar hamingju var enginn á svæðinu.  Yfirborð Öskjuvatns er nú tveim metrum hærra en fyrir berghlaupið.

Svo miklar voru hamfarirnar að óróapúls kom fram á jarðskjálftamælum í um 20 mínútur eftir atburðinn og ljós mökkur steig til himins.

Talið er að mikil hlýindi og snjóbráð að undanförnu hafi komið skriðunni af stað.  Öskjuvatn myndaðist eftir stórgos árið 1875 og því er landslagið þarna mjög ungt og rof-og mótunaröfl í fullum gangi á svæðinu.  Þessi atburður sem slíkur hefur ekkert með eldvirkni að gera né þann óróa og jarðskjálftahrinur sem átt hafa sér stað á svæðinu undanfarin ár.

Fréttir í fjölmiðlum um atburðinn:

RUV:  Mikið rof í jarðlögum við Öskju (http://ruv NULL.is/frett/mikid-rof-i-jardlogum-vid-oskju)

Visir.is: Flóðbylgjan náði inn í Víti (http://www NULL.visir NULL.is/flodbylgjan-nadi-inn-i-viti/article/2014140729648)

Mbl.is: Stór skriða féll í Öskjuvatn (http://www NULL.mbl NULL.is/frettir/innlent/2014/07/22/stor_skrida_fell_i_skjuvatn/)

Mbl.is: “Bráðabani” að fara niður að vatninu (http://www NULL.mbl NULL.is/frettir/innlent/2014/07/23/bradabani_ad_fara_nidur_ad_vatninu/)

Athugasemdir

Jarðskjálftar í Kötluöskjunni – Hlaupvatn í ám

Skjálftar í Kötlu undanfarna sólarhringa.  Myndin er fengin af vef Veðurstofu Íslands.

Skjálftar í Kötlu undanfarna sólarhringa. Myndin er fengin af vef Veðurstofu Íslands.

Almannavarnadeild ríkislögreglustjóra hefur lýst yfir óvissustigi vegna óróa í Mýrdalsjökli.  Síðastliðna viku hafa mælst fjölmargir grunnir jarðskjálftar austarlega í Kötluöskjunni og nú hefur orðið vart við aukna leiðni og hlaupvatn i ám sem renna frá jöklinum, þ.e. Jökulsá á Sólheimasandi og Múlakvísl.

Það er þó ekkert sem bendir til þess að Kötlugos sé í aðsigi, skjálftarnir tengjast nær örugglega jarðhitakerfum i jöklinum og einnig hlaupvatnið.  Veðurfarslegar ástæður eru því líklegri heldur en að kvika sé að stíga upp en þegar Katla á í hlut þá er fylgst sérlega vel með og gefnar út tilkynningar um leið og eitthvað breytist.   Skjálftavirkni eykst að jafnaði um mitt sumar í Kötlu og helst fram á haust.  Virknin núna er eitthvað meiri en á sama tima undanfarin ár.

Sumarið 2011 varð eins og menn muna talsvert hlaup í Múlakvísl sem olli tjóni  á þjóðveginum auk þess að gjöreyðileggja brú yfir ána.  Bráðabirgðabrú var reist á nokkrum dögum og svo vill til að nýbúið er að hleypa umferð á nýja fullgerða brú yfir ána.  Eins og staðan er núna ætti hún þó ekki að vera í hættu.

Fréttir um óróann i Kötlu:

Rúv: Vísindamenn fylgjast grannt með Kötlu (http://ruv NULL.is/frett/visindamenn-fylgjast-grannt-med-kotlu)

Vísir.is: Órói í Kötlu bræðir hlaupvatn í jökulár (http://www NULL.visir NULL.is/oroi-i-kotlu-braedir-hlaupvatn-i-jokular/article/2014140709007)

Mbl.is: Óvissustig vegna jökulhlaups (http://www NULL.mbl NULL.is/frettir/innlent/2014/07/08/ovissustig_vegna_jokulhlaups_7/)

DV.is: Leiðsögumaður:”Það er venjulega ekkert vatn á þessu svæði” (http://www NULL.dv NULL.is/frettir/2014/7/8/leidsogumadur-thad-er-venjulega-ekkert-vatn-thessu-svaedi/)

 

 

 

Athugasemdir

Bárðarbunga skelfur

Skjálftar norðaustur af Bárðarbungu undanfarna sólarhringa.  Mynd fengin af vef Veðurstofu Íslands.

Skjálftar norðaustur af Bárðarbungu undanfarna sólarhringa. Mynd fengin af vef Veðurstofu Íslands.

Skjálfti upp á M 3,7 varð við Kistufell skammt norðaustur af Bárðarbungu um kl. 14 40 í dag.  Þarna hefur reyndar skolfið alla vikuna en skjálftinn í dag var sá stærsti í þessari hrinu hingað til.  Skjálftar á þessu svæði eru algengir og hafa jarðskjálftahrinur gengið yfir á þessum slóðum að jafnaði tvisvar á ári undanfarin ár.

Skjálftarnir tengjast Bárðarbungueldstöðinni en ýmislegt bendir til þess að það sé farið að styttast í það að þetta mikla eldfjall fari að minna á sig.

Eftir mjög rólega tíð þá hafa verið nokkrar skjálftahrinur í gangi undanfarna viku á og við landið.

Frétt mbl.is af skjálftanum (http://www NULL.mbl NULL.is/frettir/innlent/2014/05/16/skjalfti_upp_3_7_stig_i_vatnajokli/)

Athugasemdir

Skjálftahrina undan Reykjanesi

Skjálftaupptök á Reykjaneshrigg síðan í morgun.  Grænu stjörnurnar tákna skjálfta yfir M 3 af stærð.  Myndin er fengin af vef Veðurstofu Íslands.

Skjálftaupptök á Reykjaneshrigg síðan í morgun. Grænu stjörnurnar tákna skjálfta yfir M 3 af stærð. Myndin er fengin af vef Veðurstofu Íslands.

 

Skjálftahrina hófst undan Reykjanesi, skammt suðvestur af Geirfugladrangi í morgun.  Tveir skjálftar hafa verið sterkastir, 3,6 og 3,4 stig en mikill fjöldi smærri eftirskjálfta hefur fylgt og hrinan er enn í fullum gangi.  Hrinur á þessum slóðum eru mjög algengar og standa gjarnan í nokkra daga.  Svo vill til að fyrir réttu ári, 9.maí 2013 varð hrina svo að segja á nákvæmlega sama stað.

Þess má vænta að hrinan standi yfir næstu sólarhringa en skjálftar um og yfir M 3 gætu fundist á Reykjanesskaganum og um og yfir M 4 víðar á Suðvesturlandi ef þeir eiga sér stað.

 

Athugasemdir

Skjálfti upp á M 4 við Hestfjall

Hestfjall í Grímsnesi. Mynd: Kersti Nebelsiek

Hestfjall í Grímsnesi.
Mynd: Kersti Nebelsiek

Allsnarpur jarðskjálfti varð kl. 23 14 í gærkvöldi við Hestfjall í Grímsnesi.  Þetta er þekkt skjálftasvæði þar sem Suðurlandsskjálftar hafa stundum átt upptök og var þarna t.d. gríðarlega öflugur skjálfti á þessari sprungu árið 1784 um 7 af stærð.  Einn af Suðurlandsskjálftunum árið 2000 átti upptök á svipuðu slóðum og verður að teljast líklegt að þetta sé eftirskjálfti eftir þá atburði.  Vegna þess hve skammt er liðið frá síðustu Suðurlandsskjálftum eru tæplega líkur á mikið stærri skjálftum en þetta á þessum slóðum.  Hinsvegar voru vísbendingar um að enn væri einhver spenna á svæðinu eftir skjálftana 2000 og 2008 og í því ljósi kemur skjálfti af þessari stærð ekki á óvart.

 

Athugasemdir

Jarðskjálftahrina við Herðubreiðartögl

Upptök skjálfta við Herðubreiðartögl skammt norðaustur af Öskju.  Mynd frá vefsjá á vef Veðurstofu Íslands.

Upptök skjálfta við Herðubreiðartögl skammt norðaustur af Öskju. Mynd frá vefsjá á vef Veðurstofu Íslands.

 

Jarðskjálftahrina hófst við Herðubreiðartögl á laugardag og stendur enn nú þrem sólarhringum síðar en heldur virðist vera að draga úr henni.  Stærsti skjálftann mældist M 3,9 og varð hans vart í byggð.  Hafa yfir 500 skjálftar mælst á svæðinu undanfarna sólarhringa.

Hrinur sem þessar hafa verið algengar í norðurgosbeltinu undanfarinn áratug, bæði við Upptyppinga og Herðubreiðartögl.  Eru þær að hluta til taldar tengjast jarðskorpuhreyfingum í Öskjueldstöðinni.

Mjög vel hefur verið fylgst með þessu svæði en ljóst er að hrinurnar eru hluti af langtímaferli sem gæti stöðvast eða hægt á sér, eða orðið upphaf af rek- og gliðnunarhrinu líkt og átti sér stað við Kröflu frá 1975-1984.   Rétt er að taka fram að ekkert bendir þó til að slíkt sé yfirvofandi.

Athugasemdir

Færslusafn eftir mánuðum